لەبارەی دابڕان/ پەیوەندی/ عربي/ English

ژن لە خەیاڵدانی دوو جۆر پیاودا !

14/05/2020



ماجد خەلیل

لەپەراوێزی ڕۆمانێكی (عاموس عەوز)ی جوودا!

لێرە لە خەیاڵی رەسەن و ناڕەسەندا، خەیاڵی  دوو پیاو دەڵێم و دایدەڕێژمەوە، خەیاڵی دوو پیرە پیاو، یەكێكیان ئەكادیمی و ئەفەندی، پیاوی پانوپۆڕی ناو دامەزراوەو دەسەڵات و گەنگەشەكەری گرەوی دیموكراتی و دنیای رۆشنبیریی، پیاوی فەرهەنگ و فەلسەفەو كتێب و كەلتوری كەللەوفیساڵی شارو سەرمایە.

 ئەویتریان پیالەیەكی پێپەتی و مەحروم لە مەدەنییەت و قەڵتاغی قوڕاوی شارستانییەت. ئەویتریان رەجاڵ و ڕووتو عوریانی عەولەمەو عەشقە سینەماییەكانی سەردەم، پیاوێكی بێپەڵپو پڕ لە پینەی ژیان. 

خەیاڵی یەكەمیان، وەك هەمیشە، رۆمانسییەت و رۆحانییەتی ڕاودەناو رووی لە كوشكو تەلارو تەنتەنەی نازو عیشوە بوو. مژێكی لە سیگارەكەی دا، هێشتا دووكەڵە دووابڕاوەكە دەرنەهاتبوویەوە، ئاخێكی قوڵی دابەدەمییەوە. 
بەڵێ، ئێستا لە كاخێكی رازاوەدا، لەناو دەستوپەنجەی پڕ لە فنجانی كچە كەنیزەكو كۆیلەكاندا شانمدادابێ، شانێك، شایەنی شەوكەتی حەریمی حیكایەتەكان بێ.

لەوێ، لەلای دەستەڕاستم كۆرسی كەنیزە كۆچەرییەكانی قەوقاز، قۆرییە شەرابیان لەدەستابێ و لەلای دەستی چەپیشم چكۆڵەی چاوكەژاڵی خۆرئاوا ڕامژەنن و باوەشێ باقە رەیحان و بەزم و بالۆرەی دەیان دەنس و ئاواز بێتەگوێم.

بەڵێ ئەمە خەیاڵی هەرزەكارانەی پیرە پیاوێكی ناو دامەزاراوەی دنیای مۆدێرنەو قیامەتی دیندارەكانە.

ئەویتریان پیالەیەكی پیریی پەرێز پاكو خاوێن، هێمن گوتەنی: پیرێكی زورهان و دزێو.  پیاوێكی پاڵفتەی نێو زبڵو زوڕنای ترافیك و تەنتەنەی تەكنەلۆژیا. ئەو نەخوێندەوارێكی نائاگاو نامەحرەم بە پوڵ و پەرژینی حەرەمسەراكان. لە خەیاڵیدا، خزمەتكارێكە، خزمەتكاری خانمو خاتونەكانی كاخێكە. تۆسەیركە خەیاڵی ئەو شتێكە دەتوانێ دەستی بگات بە واقیع، خەیاڵی نێو چاڵێكی قوڵی قەسوەت و ئیرەیی نییە، دەتوانێ دەستی لەنێو دەستی ژیان بنێت. دەتوانێ مرۆڤ ئاشتبكاتەوەو لە غرورو غەنیمەتی بەرزاییەكانی لوتی مرۆڤدا پژماوەتە خوارێ. خەیاڵی ئەو پۆشاكێكی دەروێشانەی لەبەردایەو بڕوای بە خزمەت هەیە، نەك خزمەتكار، بڕوای بە نازی ژن هەیە، نەك نەڕەی دەستدرێژی و شەڕی شەهوەت. خەیاڵی ئەو هۆگری هێمنیی ژنانە، بەهەشتەكەی ئەو ئەستەمە ئەسراری مرۆڤبونی نومایان نەكردبێ، لە بەهەشتەكەی ئەودا خزمەتی خانمان دەكرێ، نەك خانمان خزمەتكاربن.

ئەو بەراوردە لە ئەدەبی عیبریدا زۆر جەختی لەبارەوە كراوەتەوە، لەوێدا خەیاڵی پیاوەكان جیاوازە.

ئەدەبی عیبری، ئەدەبێكی تابڵێی تژییە لە رۆحی مرۆڤدۆستی.

پاڵەوانێكی پاكژی وەك (عاموس عوز) ئەویندارو ئەدیب و ئازادیخواز، دووساڵ پێش ئێستە ماڵئاوایی لە ژیانكرد.

وەختێ هەواڵی مەرگی وەشانكرا، جیهانی عەرەبی دڵی داخورپاو دایە پڕمەی گریانێكی سەیر.

عاموس، لەرۆمانی (چیرۆكێك لەبارەی خۆشەویستی و تاریكی) دا، رێكوپێك رازە پەنهانەكان، پەخشاندەكات، دێت و بە وشەی رەنگاوڕەنگ، خەیاڵێك دەچنێت، خەیاڵێك وەك پەلكە زێڕینەی پاش باران، بەئاسمانی ویژدانی مرۆڤەوە هەڵیدەواسێ. زۆر بەوردی بۆڵبەبۆڵی خەیاڵی مرۆڤەكان دەگوشێت و شەرابێكی سەیریان لێ دەچۆڕێنێ، شەرابێك تا بیشڵەقێنی بەهای بەرزتر دەفڕێ، تا بیهێڵیتەوە بۆنوبەرامی باشتر بەردەبێتە كەپوی كەلتوری مرۆڤایەتی، تا زیاتر بینۆشی مانای مرۆڤبوون، مەستانەتر ماچدەكرێت.

بەراودی خەیاڵی دوو پیاو، بەسە بۆ ئەوەی بتوانین، سەرچاوەو سڕڕی مامەڵە و مێشكی تاكەكان بخوێنینەوە. 

ئەو ڕۆچوونە ڕیشەییەی كە عاموس باسیدەكات، رێكوپێك لە جیناتی جیاوازی تاكەكانی كۆمەڵی كوردیی و كەلتوری كوردییەوە هەستیپێدەكرێت. عاموس لە وەسف و وێنای ژنی ناو خەیاڵدانی پیاودا، پردێكی پتەو و پۆشتە هەڵدەواسێ، پردێكی پڕ لە هەنگاوی پەڕینەوە، پردێكی پڕ لە دەربازبوون و باوەشكردنەوە بۆ بەهەشتی ئەوبەر ژیان.

لە باسوخواسی نەوتەكە دەڕواو نەوتەكە ناڕوادا، لە گیانەڵای گەروی وشكی ئازادیدا، ئەوكاتانەی لەزاڕۆی بێشكەوە تا بەساڵاچوی كن گۆڕو قەبرستانەكان، باسی نەوتی كەركوكیان دەكرد. پیاوێكی پیری نەوەد ساڵی لای ئێمە وتی: ئەمە تەڵاقی بێت، چی بیرە نەوتی كەركوك هەیە، ژنێك، تەنها ژنێك ناهێنێ.

تێگەیشتن وتێڕامان لەو وتەیە هەروا هەوانتەو ئاسان نییە. ئەبێ ژن، چەندە ژانری گەورەیی و چەندە نۆتەی نەوتراوی نەریتی شیرینی ژیان بن. ئەبێ ژن، چ شیرینی و شەماڵێكی شوكرانەبژێری، ببەخشێته ژیانی تاڵی دەمڕەشەبای ئەو وەحشەت و وەسەنییەتەی پەرستنی خێڵ و سەرمایە!

نوێترین

© 2016 Dwryan.net. All Rights Reserved.
Developed by Avesta Group and powered by Microsoft Azure